Wat is burgerschapsonderwijs? Burgerschapsonderwijs leert leerlingen kennis, vaardigheden en houdingen die zij nodig hebben om actief en op een betrokken manier deel te nemen aan de samenleving. Sinds 1 augustus 2021 zijn scholen in het voortgezet onderwijs wettelijk verplicht om burgerschapsonderwijs doelgericht en samenhangend aan te bieden. Daarbij besteden scholen onder meer aandacht aan de democratische rechtsstaat, sociale en maatschappelijke vaardigheden en de manier waarop leerlingen kunnen bijdragen aan de samenleving.
Burgerschap: Maatwerk en ondersteuning voor hoogwaardig burgerschapsonderwijs
Burgerschap: Maatwerk en ondersteuning voor hoogwaardig burgerschapsonderwijs
Burgerschapsonderwijs organiseren met Apprentice
Burgerschapsonderwijs organiseren met Apprentice
Apprentice ondersteunt scholen bij het ontwikkelen van hoogwaardig burgerschapsonderwijs.
Scholen kunnen hun eigen visie, materialen en opdrachten gebruiken en het burgerschapsonderwijs inrichten op een manier die past bij hun onderwijs.
Mentoren kunnen de ontwikkeling van leerlingen volgen, terwijl burgerschapscoördinatoren en andere betrokken medewerkers het overzicht behouden. Vaardigheden en ontwikkeling worden zichtbaar in een persoonlijke tijdlijn en kunnen worden verbonden met andere onderwijsgebieden, zoals CKV en LOB.
Zo ontstaat meer samenhang en wordt de ontwikkeling van leerlingen gedurende hun schoolloopbaan inzichtelijk.
Compleet om maat in te richten
Elke onderwijsinstelling heeft een eigen invulling van het burgerschapsonderwijs. Het
portfolio kan geheel ingericht worden met eigen materialen, uitleg, opdrachten en
vaardigheden.
Ondersteuning van het proces
Burgerschapsonderwijs is vaak één van de taken van een mentor. Elke mentor heeft
in het portfolio de mogelijkheid om de voortgang van de leerlingen bij te houden. Een
coördinator heeft het gehele overzicht en voorziet de mentoren van alle materialen.
Vaardigheidsontwikkeling
Burgerschapsonderwijs gaat over het aanleren van burgerschapsvaardigheden. Deze
vaardigheden kunnen op de persoonlijke tijdlijn inzichtelijk worden gemaakt. Met behulp
van rubrics wordt een Roos van Leary opgebouwd die gebruikt kan worden in gesprekken
met leerlingen over hoe hun ontwikkeling ervoor staat.
Te combineren met andere vakken
Het portfolio of de persoonlijke tijdlijn kan over meer gaan dan
alleen het burgerschapsonderwijs. Het is mogelijk om combinaties te maken met andere relevante onderwerpen zoals de
ontwikkeling van levensvaardigheden, de culturele ontwikkeling binnen CKV of LOB. Op die manier kan de school indien
gewenst toewerken aan een integrale aanpak.
Creathlon & Apprentice: Samen voor sterk burgerschapsonderwijs
De WHY methode, ontwikkeld door Creathlon, is een innovatieve methode voor het voortgezet onderwijs die burgerschap, maatschappijleer, levensbeschouwing, filosofie en persoonlijke ontwikkeling combineert. WHY sluit naadloos aan bij de belevingswereld van jongeren en maakt complexe thema’s toegankelijk en herkenbaar. Het lesmateriaal is inzetbaar op alle niveaus van het voortgezet onderwijs.
Dankzij de volledige integratie met het online platform van Apprentice worden alle lesmaterialen, voortgang en inzichten direct gekoppeld aan jouw leervolgsysteem. Zo creëer je eenvoudig een overzichtelijk dossier en houd je grip op het burgerschapsonderwijs.
Daarom kies je het burgerschapsdossier van Apprentice
Inzicht en overzicht
Het burgerschapsdossier biedt overzicht en inzicht. De vorderingen van leerlingen zijn eenvoudig te monitoren en te volgen.
Methode onafhankelijk
Het burgerschapsdossier is zelf in te richten, met eigen opdrachten, een methode of door de kwalitatieve database met opdrachten te gebruiken.
Creathlon & Apprentice
Allerlei soorten opdrachten, bestandstypen en vormen van content zijn mogelijk. Bepaal zelf wat het beste past.
Veelgestelde vragen over burgerschap
Wat is burgerschapsonderwijs precies?
Burgerschapsonderwijs is het onderwijs waarin leerlingen kennis, vaardigheden en houding ontwikkelen om actief en democratisch deel te nemen aan de samenleving. Het is sinds 1 augustus 2021 een wettelijke opdracht voor scholen in het primair, voortgezet en speciaal onderwijs, gericht op actief burgerschap en sociale cohesie. Scholen zijn vrij om hun eigen invulling te kiezen, zolang ze voldoen aan de wettelijke minimumeisen.
Wat zijn de basiswaarden van burgerschapsonderwijs?
De wet noemt drie basiswaarden van de democratische rechtsstaat: vrijheid, gelijkwaardigheid en solidariteit. Leerlingen leren deze waarden kennen, respecteren en in de praktijk toepassen, bijvoorbeeld door mee te denken over democratische besluitvorming, diversiteit en maatschappelijke dilemma's.
Hoe controleert de onderwijsinspectie of een school aan de burgerschapsopdracht voldoet?
Sinds augustus 2023 valt burgerschap onder de standaard Basisvaardigheden (OP0) van het onderzoekskader. De inspectie beoordeelt of het burgerschapsonderwijs doelgericht, samenhangend en herkenbaar is, of de basiswaarden zichtbaar en oefenbaar zijn voor leerlingen, en of de school een sociaal veilig klimaat biedt. Ook moet een school kunnen laten zien hoe ze de ontwikkeling van leerlingen volgt.
Moet burgerschapsonderwijs beoordeeld worden met een cijfer?
Nee, de wet schrijft geen cijfer voor. Scholen bepalen zelf hoe ze de ontwikkeling van burgerschapscompetenties in beeld brengen, bijvoorbeeld met een portfolio, rubrics of een ander instrument, zolang de gegevens een valide en betrouwbaar beeld geven van wat leerlingen hebben geleerd.
Welke thema's horen bij burgerschapsonderwijs op het voortgezet onderwijs?
Veelvoorkomende thema's zijn de werking van de democratische rechtsstaat, omgaan met diversiteit en inclusie, feiten en meningen onderscheiden (mediawijsheid), mensenrechten en internationale samenwerking, en ethische dilemma's rond bijvoorbeeld werk, consumptie en milieu. Scholen combineren dit vaak met oefenen in het innemen en beargumenteren van een standpunt.
Hoe combineer je burgerschap met vakken zoals CKV en LOB
Burgerschap raakt vaak dezelfde vaardigheden als CKV (reflecteren op cultuur en identiteit) en LOB (reflecteren op eigen waarden en keuzes). Door deze vakken te koppelen op één tijdlijn of in één portfolio, ontstaat een integrale aanpak waarin leerlingen hun ontwikkeling in samenhang laten zien in plaats van los per vak.
We komen graag met je in contact om mee te denken over de vraagstukken op jullie school. Met onze jarenlange ervaring in het voortgezet onderwijs en het ontwikkelen van ICT-oplossingen willen we je graag van dienst zijn.
Stuur ons je vraag: We zoeken samen een passende inrichting die past bij jullie school!
We komen graag met je in contact om mee te denken over de vraagstukken op jullie school. Met onze jarenlange ervaring in het voortgezet onderwijs en het ontwikkelen van ICT-oplossingen willen we je graag van dienst zijn.
Stuur ons je vraag: We zoeken samen een passende inrichting die past bij jullie school!
Maak kennis met onze andere modules:
Maak loopbaanontwikkeling inzichtelijk met het LOB-dossier
In het LOB-dossier in Mijn Leeromgeving reflecteert de leerling op zijn ervaringen en eigen handelen, aan de hand van de door jou vooraf gestelde opdrachten, kaders en eisen. Naast je eigen opdrachten kun je ook kiezen voor de methode 'De Wereld van LOB': een doorlopende leerlijn voor loopbaanontwikkeling van de brugklas tot en met het examenjaar.
De stagemodule: Organiseer alle stages op één plek
Organiseer en actualiseer alle stages van jouw school op één plek met onze Stage module. De leerlingen kunnen zelfstandig kiezen uit een breed aanbod van stages.
De persoonlijke tijdlijn: een digitale CV voor leerlingen
Leerlingen oefenen alvast met het benoemen van afgeronde activiteiten, zowel binnen als buiten schooltijd, die relevant zijn voor hun eigen ontwikkeling. Zo leren ze het maken van een CV en het tonen van hun eigen competenties en vaardigheden.